!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN" "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd"> Index Augustus 20, 2015

Legende Ros Wildeman Melodie Reuzen Heemskinderen Dendermonde

PIJNDER

HOME | BESTUUR | GALLERIJ | AGENDA

 

Legende Ros Beiaardlied Nieuws Aymon, de Heer van Dendermonde, leeft reeds jarenlang in ruzie met Karel de Grote.
Met de bedoeling uiteindelijk de verzoening tot stand te brengen tussen leenheer en leenman, stemt Karel toe in het huwelijk van zijn zuster Vorsie (Aya) met Heer Aymon. Uit die gelukkige echtverbintenis spruiten vier kloeke zonen: Ritsaert, Writsaert, Adelaert en Reinout. Zij worden door hun vader tot ridder geslagen en krijgen, zoals de traditie het wil, elk een paard als geschenk. Reinout is echter zo sterk dat hij zijn rijdier met één vuistslag velt. Een tweede paard wordt hem aangeboden, maar reeds bij het eerste berijden breekt hij het de lenden. Heer Aymon weet echter raad. Hij brengt Reinout naar een burcht waarin het door iedereen gevreesde Ros Beiaard opgesloten zit. Nog nooit heeft het zijn meester gevonden. Onverschrokken als hij is, treedt Reinout het briesende paard tegemoet, maar met een forse slag van zijn kop werpt Beiaard ridder Reinout ettelijke meters verder op de grond. Reinout - die wellicht het eerste pijndersbloed in de aderen had - versaagt niet, en na een heroïsche kamp slaagt hij erin dit vervaarlijke en wonderbare paard aan zijn wil te onderwerpen. Voortaan gehoorzaamt het paard op het eerste teken van ridder Reinout.

Bij een schaakspel aan het hof, en dit op leven en dood tussen Adelaert en zijn neef Lodewijk, Karels zoon, volgt een hoogoplaaiende ruzie en ontsteekt Reinout in zo'n woede, dat hij met één slag van zijn zwaard de valse Lodewijk onthoofdt. Om aan de toorn van Karel te ontkomen, moeten de Vier Heemskinderen, gezeten op Beiaard, hun ijl zoeken in een wilde, adembenemende vlucht. Vanuit hun sterke burcht, het slot Montalbaen, verdedigen de vier ridders zich tegen de steeds maar opnieuw aanvallende legerbendes van Karel. De ridders zien echter de ongelijke strijd in en Beiaard voert de vier broers terug naar het ouderlijke verblijf te Dendermonde, waar ze hun rouwende moeder aantreffen.

Heer Aymon is immers in Karels macht en Aya beseft dat haar zonen hetzelfde lot wacht. Zij begeeft zich naar haar broer en smeekt om genade voor haar man en haar zonen. Op voorwaarde dat hem het duivelse Ros Beiaard zal uitgeleverd worden, stemt Karel erin toe om weer vrede te sluiten. Reinout weigert aanvankelijk op dit voorstel in te gaan, maar bekommerd om het lot van zijn vader en zijn broers en na herhaalde smeekbeden van zijn moeder, willigt Reinout de onverbiddelijke eis van Karel in. Het Ros wordt naar de Dendermonding gebracht. Met gebroken hart en lede ogen moet Reinout toezien. Zware molenstenen worden om de nek van het paard gehangen en Beiaard wordt in het water gestort. Tot tweemaal toe verbrijzelt het Ros de stenen en zwemt het blij hinnikend naar de oever, waar Reinout staat. Het tragische schouwspel wordt hem te machtig en hij wendt zich af. Een derde maal, ondanks de zwaardere molenstenen, komt het Ros weer boven, reikhalzend naar zijn meester. Denkend dat Reinout van hem niet meer wil weten, stoot Beiaard een pijnlijk gebries uit. Als zijn meester hem toch verlaat, wil het edele dier niet langer leven, en Beiaard verdrinkt.

Nadat de vrede met Karel de Grote hersteld was stierf Reynout in Keulen, waar hij zou meegeholpen hebben aan de bouw van de Dom.

 

Maar Ros Beiaard, hoewel zowat elf eeuwen geleden verdronken, sterft niet! Hij herleeft steeds opnieuw in de Dendermondse ommegang, waar hij steeds opnieuw fier de Vier Heemskinderen draagt, waarvan in het Dendermondse museum de wapenuitrustingen liggen te blinken.
De Ros Beiaardstad heeft er voor gezorgd dat het paard herrees, met kracht en luister, om voortaan onsterfelijk te worden.

Deze legende is gebaseerd op een middelnederlandse bewerking van de Franse chansons de geste Les Quatre Fils Aymon en Renout de Montalbaen Hierin wordt in dichtvorm verteld over de strijd tussen Karel de Grote en de Vier Heemskinderen, en over de heldendaden van de Vier Heemskinderen en hun wonderros Ros Beiaard. Adelaert, Ritsaert, Writsaert en Renout (Reynout, Reinout), zoons van Karel de Grotes zuster Aye (Adelheid, Vorsie) en Haymijn van de Ardennen (Aymon van Dendermonde) vluchten naar de Ardennen, geholpen door hun neef Madelgijs (Malegijs). Daarbij worden zij trouw bijgestaan door het toverros Bayaert (Beiaard) dat hen alle vier draagt. Het dichtwerk is in verschillende grote fragmenten (± 2 400 verzen) bewaard gebleven onder de titel "Renout de Montalbaen". Toon en vorm wijzen op een hoge ouderdom, waarschijnlijk de eerste helft van de 13de eeuw.
Het populaire verhaal werd op het einde van de 15de eeuw omgezet in proza onder de titel "De Historie van den Vier Heemskinderen" en is sindsdien vele malen als volksboek heruitgegeven. Het heeft aanleiding gegeven tot volksgebruiken als de Ros Beiaardommegang in Dendermonde.